23 de agosto de 2017

22 de agosto de 2017

Bradbury

Actuar sen saber leva directamente ao precipicio.
Ray Douglas Bradbury, nado en Waukegan (Illinois) o 22 de agosto de 1920 e finado o 6 de xuño de 2012.

21 de agosto de 2017

20 de agosto de 2017

SPITFIRE

SPITFIRE
Gilberto Solís

Agosto 20, 1941

Nalgún lugar sobre Inglaterra...

O zumbido alertouno da proximidade do seu inimigo! Desesperado virou a cabeza cara un e outro lado, buscándoo coa vista. Ah! aí! detrás, por arriba e achegándose con celeridade!.

A toda velocidade elevouse, trazando un arco cara á esquerda. O seu opoñente, aínda incapaz de saír do seu picado, pasouno e nivelouse uns 300 metros mais abaixo.

Agora era a súa quenda.

Virando grácilmente lanzouse nunha hábil catenaria sobre el, á vez que aumentaba a velocidade.

Pero o outro viuno, virou con presteza á dereita ciñéndose no xiro, nun intento bastante hábil por confrontalo.

Ao ver esta reacción desacelerou. O seu branco, agora malogrado, dirixiuse cara a el. Aumentou a velocidade unha vez máis. Se era un duelo o que o outro quería, íalle a mostrar que el non era dos que os escapaban.

Ambos os contendentes aproximáronse velozmente un contra o outro. Aquel que declinase o duelo estaba perdido! Con seguridade o seu adversario perseguiríao ata derrotalo.

Pero ningún cedeu, así a todo; acelerando, pasáronse un ao outro xiraando sobre os seus eixos apenas a tempo de evitar a colisión... ningún abriu fogo.

Ao saír da suave curva ascendente que se viron obrigados a efectuar, ambos os rivais saudáronse, o un cun sonoro ruxido, o outro cun acrobático xiro, e a continuación separáronse.

O piloto estaba contento, fora una magnífico duelo e o seu opoñente estivera á altura. A pesar de que o sorprendeu nun principio este repúxose on rapidez e reaccionando con pericia, o Spitfire MK-1 afastouse en dirección ao Leste, cara á súa base.

O seu rival, pola súa banda, tamén estaba satisfeito, mantivera o seu territorio e expulsara a aquel intruso de ruidosa voz; mesmo gozara o duelo. Despois de todo non é frecuente que dous SPITFIRES (cospe lumes) enfrontáranse en duelos amigables sobre os ceos de Inglaterra. Contento, o dragón
enfilou cara ao Norte, cara ao seu fogar.

19 de agosto de 2017

Inicio de Asociación de Amigos da Claustrofobia

Asociación de Amigos da Claustrofobia

Díxome o redactor xefe que pensase algún tema lixeiro, refrescante, que a xente acaba de volver de vacacións e bastantes problemas ten xa co cartón de crédito. Funme a dar unha volta e pregunteilles aos vendedores de xeados que que tal lles ía, cantos polos vendían e bobadas así, pero non vía o modo de escribir un artigo con iso. Entón ocorréulleme mirar as páxinas amarelas, porque cando non se me ocorre nada miro as páxinas amarelas, que teñen de todo, e atopei o teléfono dunha cousa que se chamaba Asociación de Amigos da Claustrofobia. Chamei, dixen que quería escribir algo sobre eles e citáronme nas súas oficinas, situadas no soto dun edificio vello da Costiña dos Anxos.

-Como se lles ocorreu crear esta asociación? -empecei.
-Bo, non foi fácil, en Madrid hai xa asociacións para todos os gustos: Os Amigos da Capa, Os Gordos Satisfeitos, as Sudacas Reunidas, os Partidarios da Psicomotricidade, os Afectados polo Trastorno de Pánico con Síndrome de Agorafobia, etcétera. Tratábase de encher un oco, e despois de mirar o que había e o que non había, ocorréusenos crear a Asociación de Amigos da Claustrofobia. Xa estamos inscritos no Rexistro de Asociacións do Ministerio, pero aínda non recibimos ningunha subvención.
O soto non tiña xanelas e, á parte da porta de entrada, só vin unha especie de gatera da altura dun home de estatura normal, aínda que coas pernas amputadas.
-Onde dá iso? -preguntei.
-A un sumidoiro. Hai xente que o pasa moi mal dentro dos sumidoiros. Usámolo para distinguir ao claustrofóbico do nacemento do vicioso. A claustrofobia, segundo os últimos estudos, é xenética e hereditaria; tamén se pode adquirir ao longo da vida, pero entón trátase dunha desviación, e nós non queremos xente desviada na nosa asociación, sobre todo -agora que estamos a piques de recibir o respaldo da CE, recoñecemento que leva aparellada unha subvención importante. Xa ve, estas oficinas teñen moitas carencias, e só sobrevivimos coas cotas dos nosos afiliados.
-Que farán se conseguen unha subvención?
-Instalarémonos dentro dunha caixa forte.
...

18 de agosto de 2017

IV CORUÑA EN SEPIA

Hai edificios que está claro marcan a cidade. E este espazo que tanto cambiou non parece tan alleo grazas ao edificio da dereita.

17 de agosto de 2017

Aforismos de Leonardo

Refutación das ciencias ocultas 
293.- Como o máis parvo dos razoamentos humanos debe ser reputado o que convida á credulidade na nigromancia, irmá da alquimia, a cal dá a luz cousas simples e naturais; pero é tanto máis digna de censura que a alquimia, canto ela non dá a luz cosa algunha que non sexa a súa propia imaxe, é dicir, a mentira.

16 de agosto de 2017

15 de agosto de 2017

Os templos funerarios exipcios

Os templos funerarios exipcios

As construcións funerarias, que se organizaron en función dos rituais previos á localización definitiva do defunto na súa tumba, quedaron perfectamente definidas durante a IV dinastía, desde a construción da pirámide de Meidum. Os dous módulos arquitectónicos que completan a tumba son os templos, un situado no val e outro no lado este da pirámide, unidos por unha calzada ascendente cuberta. No templo do val tiña lugar o proceso de momificación e purificación do corpo e no templo funerario da pirámide ultimábanse os ritos coa cerimonia máis importante, «a abertura da boca», pola que o ka do defunto animaba a estatua.

No complexo funerario de Gizeh, o templo do val da pirámide de Chefren é o único que proporcionou restos arquitectónicos de importancia. Consta dunha planta inscrita nun cadrado con muros lisos en noiro. A entrada, desde o lado oriental do edificio, ten dous accesos simétricos con vestíbulos independentes que se comunican nunha antecámara. Desde esta éntrase a unha sala hipóstila en forma de T invertida que consta dunha nave lonxitudinal con dobre fila de alicerces, cuxos muros interiores estaban flanqueados por 23 estatuas sedentes de Chefren. Na construción da sala hipóstila utilízase por primeira vez como soporte a pilastra cuadrangular, que exerce de sostén libre sen contar cunha parede de apoio. A sabia conxunción de elementos e o sentido da proporción conseguen que os bloques pétreos de granito rosado proporcionen uniformidade a todo o edificio. A luz filtrábase por ranuras abertas no teitume plano. O edificio, que é emblemático, ten unha arquitectura arquitrabada. A harmonía da sala hipóstila é ademais perfecta.

Dos templos funerarios do complexo de Gizeh, soamente na pirámide de Micerino quedan restos que permiten reconstruír o orixinal. Do templo de Cheops, que é o máis antigo, hai vestixios dos alicerces cadrados de basalto que rodeaban o patio interior, o que testemuña un tipo construtivo que sería característico dos templos dedicados aos deuses. O templo de Micerino, con todo, é o que informa da existencia dun gran patio aberto á luz do día e rodeado por alicerces.

14 de agosto de 2017

Cita

Vale máis ser un home insatisfeito que un porco satisfeito.

John Stuart Mill

13 de agosto de 2017

PERO GARCÍA BURGALÉS

PERO GARCÍA BURGALÉS

Nunca Deus quis nulha cousa gran ben
nen de coitado nunca se doeu,
pero dizen que coitado viveu;
ca, se s'el del doesse, doer-s'-ía
de mí, que faz mui coitado viver,
a meu pesar, pois que me foi tolher
quanto ben eu eno mund'atendía.

Mais, en quant'eu ja vivo for, por én
non creerei que o Judas vendeu
nen que por nós na cruz morte prendeu
nen que filh'éste de Santa María;
e outra cousa vos quero dizer:
ca foi coitado non quero creer,
ca do coitad'a doer-s'avería.

Aínda vos del direi outra ren,
pois quanto ben havía me tolheu:
e quant'el sempre no mund'entendeu
de que eu mui gran pesar prendería,
per bõa fe, d'alí mi o fez prender;
por esto non quer'eu per el creer,
e, quanto per el crive, fiz folía.

E se el aquí houvess'a viver
e lh'eu por én podesse mal fazer,
per boa fe, de grado lho faría!
Mais, mal pecado, non hei én poder
e non lhi poss'outra guerra fazer;
mais por torpe tenh'eu quen por el fía!

12 de agosto de 2017

Inicio de Visión do futuro remoto

Visión do futuro remoto
Maria Covadonga Mendoza

A terra está seca, áspera ao tacto do único ollo do ceo, que queima coa súa furia a area estéril; as pegadas da vida foron borradas polo alento da desolación. De lonxe, distínguense as ruínas de atalaias centenarias que hai tempo dobraron a testuz de pedra, trastornadas polo abandono. O aire cala os seus restos mortos en balde intento por resucitalas. Non hai movemento, nin son algún. Ao redor delas pulula un gran número de seres invisibles, pálidos recordos de existencia, sinal inequívoco do paso da morte. Roldan as xambas derrubadas, saltan os muros, dan voltas ao redor do que noutro tempo foi o seu fogar. Non teñen memoria, e ignoran que lles leva a volver unha e outra vez a aquel sitio onde xa non lles recibe ninguén.

Queren gritar pero carecen de gorxa; ou chorar sobre as fosas onde aínda repousan os seus ósos, pero foron privados de ollos. Permanecen nun estado de eterna ignorancia e eterna esperanza; separados tanto da vida como da morte, sen poder procrear materia nin pensamento, sen poder sentir pracer ou dor; cegos, mudos e xordos.

Con pesadelos no canto de soños, como entes vexetativos, carentes mesmo de extensión física. O tempo non lles afecta, pois están fóra dos seus dominios; veno pasar, veno deterse e acelerarse, destruír o orgánico e o inorgánico, en conivencia coas súas fillas, as doncelas da morte, portadoras de afiadas espadas que se ceban en todo canto existe sen asomo de remorso.

...

11 de agosto de 2017

Fragmento de O misterio dos fillos de Lúa

Texto de Fina Casalderrey Fraga, nada en Xeve (Pontevedra) o 11 de agosto de 1951, escritora galega.

—¡Ola, Davi! ¿Preparámoslla agora?
—Claro. Estábate agardando. Acórdate de que é un segredo, e non nos pode ver ninguén.
—Nin sequera llelo podemos dicir ós nosos pais.
—Iso.
—¿Xa pensaches nalgún sitio? 
—Si, na mesa de noite que está a carón do conxelador.
—¿Ten porta?
—Claro. Pero se lla pechamos..., ¡non respira! 
—Pois temos que levala ó sitio para que se afaga e aprenda. Anque se nos ve túa nai, xa non hai segredo.
—Pois levámola cando non mire ninguén.
...

10 de agosto de 2017

Aforismos de Leonardo

292.- O ollo non podería enviar nun mes a súa potencia visual á altura do Sol.

9 de agosto de 2017

8 de agosto de 2017

As pirámides de Gizeh

As pirámides de Gizeh

O conxunto de pirámides de maior tamaño atópase en Gizeh e foi levantado polos faraóns Cheops, Chefren e Micerino durante a IV dinastía. Estas pirámides non son senón a parte máis visible de todo un conxunto funerario que inclúe dous templos, un situado na parte oriental da pirámide, templo funerario, e outro na beira do río, templo do val, unidos ambos por un corredor e coa protección dun recinto amurallado.

A construción destes diferentes edificios respondía as fases polas que debía pasar o cadáver do faraón antes de ser depositado definitivamente na súa cámara mortuoria. O percorrido ritual do defunto comezaba no templo do val onde o corpo era momificado. De alí pasaba ao templo funerario onde se realizaban as cerimonias que lle outorgarían a eternidade. O camiño entre a zona baixa do val do río e a zona máis elevada do deserto, onde estaban as pirámides, quedaba sinalado por unha senda en sentido ascendente, o que engadía significado simbólico ao traxecto do faraón defunto.

A pirámide de Cheops é a «pirámide» de Exipto por excelencia, a máis monumental das tres. Probablemente, é a forma arquitectónica que máis literatura suscitou desde que foi dada a coñecer ao mundo occidental.

Está construída sobre unha base dun cadrado de 230 metros de lado e 147 metros de altura. A orientación de cada un dos lados correspóndese cun punto cardinal. No interior da pirámide hai tres cámaras sepulcrais desiguais, como resultado de diferentes modificacións realizadas ao longo da súa construción. Á primeira delas accédese desde unha entrada no lado norte da pirámide que dá paso a un corredor, que descende en picado ata chegar á cámara. Esta áchase no mesmo eixo vertical da pirámide. Á segunda cámara chégase desde o pasadizo anterior, que se desvía no seu percorrido para ascender, e, posteriormente, seguir paralelo á base. Aquí a cámara ten unha falsa bóveda. A terceira, e definitiva, situouse nun nivel elevado sobre as outras dúas. Accédese a ela desde o angosto pasadizo da segunda cámara e está precedida por unha antecámara protexida por tres laxas de granito. A cámara funeraria ten un teito resgardado por cinco cámaras de descarga e unha cuberta a dúas augas. Estudos de enxeñaría realizados na actualidade revelaron a gran precisión con que se reparten as forzas estáticas da masa piramidal. Causa asombro que os exipcios puidesen intuír na súa construción unha distribución de forzas tan equilibrada, repartíndoas ao longo de diferentes puntos da masa pétrea, ata chegar a ser absorbidas pola gravidade do chan.

Hai bastante unanimidade respecto de que as pirámides se construíron utilizando ramplas paralelas a cada un dos lados polas que se subían os materiais. Estas ramplas, feitas de lodo e grava, prolongábanse segundo as necesidades de crecemento da construción e, unha vez finalizada esta, retirábanse para deixar a forma arquitectónica espida.

Durante a V dinastía construíronse outras pirámides en Abusir e en Saqqarah, a imitación das de Gizeh e coa mesma distribución do conxunto funerario, pero con material de ladrillo e dun tamaño moito menor.

Tamén no Imperio Medio, durante a XII dinastía, construíronse pirámides de ladrillo, cubertas con ferros de pedra calcaria das que apenas quedan restos. Foron construcións máis simbólicas que monumentais, prolongación dunha tradición ancestral que se mantivo, quizais por temor a esquecer un antigo costume. Máis tarde, entre os anos 750 a.C. e 350 a.C., os reis etíopes construíron máis de cento oitenta pirámides en Nubia. Son construcións que se agrupan do mesmo xeito en que se distribúen as chozas dunha aldea africana. A grandeza de Gizeh perdeuse para sempre, non se volveron a construír tumbas semellantes ás do Imperio Antigo.

7 de agosto de 2017

Fragmento de Arraianos, de Xosé Luis Méndez Ferrin.

Texto de Xosé Luís Méndez Ferrín, nado en Ourense o 7 de agosto de 1938.

Á noitiña, o condenado a morte decidiuse e acendeu a candea, que iluminou parcialmente o calabouzo. Bateu na porta berrando polo gardián.

—¿Quer outro xaruto? —díxolle este tan axiña como abriu, con grande estrépito de ferraganchos.

Aquela tarde déranlle viño doce ao prisioneiro, e unha pouca bica. O capelán trouxéralle un feixe de habanos, como obsequio por ser a derradeira noite que o prisioneiro pasaría no mundo.

—Cando queira máis un xaruto, pídello ao gardián; fume a vontade -dixéralle o crego.

Á mañá seguinte ao preso seríalle dado garrote na Praza Maior de Ourense, que había estar chea de xente, coma nos días de tourada. 

...

6 de agosto de 2017

Fragmento de Criminal

Texto de Xurxo Borrazás Fariña, nado en Carballo o 6 de agosto do 1963, escritor galego.

—¿Estás ben?
—... ¿Que?
—¿Estás ben? —repite Chucho—. Déchesme un bo susto, aí deitada tanto tempo.
Lola recupérase do seu desmaio, aínda mareada e sen decatarse moi ben de onde se encontra. Frega a man pola cara e aparta o cabelo de diante dos ollos.
 —... ¿Que se estou ben? —pregúntalle. Apálpase logo cun dedo no sexo e nota os restos de seme. Colle un pano da man e tenta limparse—. Ti eras o que sabía, ¿non é?; e o que me quería tanto e todo iso —engade chorando e nerviosa. Ponse de pé e segue a limparse, mirando o pano a cada pouco.
—Escapoume un chisco —quere xustificarse Chucho—, pero seguro que non pasa nada.
—Claro.
...

5 de agosto de 2017

CAMIÑO

CAMIÑO
DE LUÍS VIGIL


-Á dereita, David, á dereita!

-Coidado agora, Ana! Afírma ben, non vaias saír despedida!

Diante do seu vehículo, unha densa fumareda negra marcaba o lugar onde outro que lles precedía
non puidera manterse na ruta e estrelárase contra a parede. Unha man crispada, sanguinolenta, erguíase entre a chea de chatarra.

Outro vehículo, zigzagueando, excedeulles a unha velocidade incrible. Viron o rostro do seu condutor, unha máscara do máis abxecto terror, mentres trataba de facerse coa dirección sen
conseguilo. Perdeuse de vista na seguinte curva e, pouco despois, un tremendo estalido indicou que non puidera franquearla.

Dando unha salvaxe volta ao volante, David logrou evitar os novos cascallos que se escondían
traicioneramente á saída da curva de velocidade reducida e que aínda lanzaban tremendas labaradas. As rodas patinaron no aceite derramado na ruta e o fume apenas permitía ver o que había diante. Por un momento David creuse perdido.

Un chirrido fíxolle ver que a súa salvación fora cousa de milímetros, ou menos, talvez, pois o
costado do coche rozara contra a parede que bordeaba a curva.

-Ánimo, Ana! -gritou David para facerse ouvir por encima do ruxido do motor-, isto xa se acaba!.

Un tremendo abismo abriuse súbitamente ante eles. Ana gritou histéricamente mentres agarraba
con forza a barra de retención. A aceleración esmagounos contra os asentos, e os seus estómagos voaron cara ás nubes mentres o vehículo caía pola baixada final.

Ao termo do descenso, Ana e David baixaron tambaleantes, axudados por un empregado.

-Meu Deus! -dixo ela-. Xamais pasara tanto medo!

-Si -admitiu el-. Isto si que son montañas rusas, e non as do século vinte!

3 de agosto de 2017

Aforismos de Leonardo

291.- Observade a luz e admirade a súa beleza. Pechade os ollos e mirade: o que vistes xa non existe, e o que veredes non existe aínda. Quen o refai, se quen o fai está en perpetuo movemento? 

1 de agosto de 2017

Simboloxía e significado das pirámides exipcias

Simboloxía e significado das pirámides exipcias

Non se pode dar unha única interpretación ás pirámides, posto que a súa forma aparece nun contexto moi complexo de ritual fúnebre. As pirámides eran, en realidade, tumbas que simbolizaban a idea de eternidade.

A primeira dedución do significado simbólico das pirámides foi desenvolvida durante o século XIX polo insigne exiptólogo Ernesto Schiaparelli (1856-1928). Fronte ás teorías positivistas que puñan todo o acento na culminación dun proceso técnico, para Schiaparelli a pirámide simbolizaba a enerxía vital do Sol que era transferida ao faraón na súa tumba. Os catro lados da pirámide están orientados en dirección exacta cara aos catro puntos cardinais, o que tamén foi interpretado como unha relación simbólica cara ao número catro, ao que se lle outorgaba propiedades divinas e cósmicas.

A planta cadrada, sobre a que se ergue a pirámide, sintetizaría a relación entre pirámide e cosmos e, por tanto, tamén entre a vida terreal e a divina. Por outra banda, soamente é posible comprender o significado das pirámides dentro do carácter relixioso que imprime o sentido da vida dos exipcios. O esforzo colectivo, necesario para a súa construción, ilustra a disciplina e a organización de todo un pobo.

Sobre o significado e simboloxía das pirámides son ilustrativas e tamén representativas as palabras do exiptólogo James Henry Breasted (1865-1935), referíndose a a Gran Pirámide: «Probablemente, non habería moitos canteiros, nin moitos homes que coñecesen a técnica de construír con pedra cando Khufu-onekh deu os seus primeiros paseos sobre a espida meseta de Gizeh, concibindo o plan fundamental da Gran Pirámide. Así, poderemos comprender a intrépida enerxía do home que ordenou o trazo da base cadrada de 230 metros por lado. Sabía que necesitaría preto de 2,5 millóns de cantos, de 2,5 toneladas cada un, para cubrir este cadrado de 5,3 hectáreas, cunha montaña piramidal de 147 metros de altura. Por isto a Gran Pirámide de Gizeh constitúe un documento da historia da intelixencia humana. Con ela ponse claramente de manifesto o sentido humano de poder soberano. O enxeñeiro logrou conquistar a inmortalidade para si e para o seu faraón, grazas ao seu consumado dominio sobre as forzas materiais.»

31 de xullo de 2017

Fragmento de Saxo Tenor

Texto de Roberto Vidal Bolaño, nado en Vista Alegre (Santiago de Compostela) o 31 de xullo de 1950 e falecido na mesma cidade o 11 de setembro de 2002, foi un autor, director e actor de teatro galego.

O LANZAO: ¡Ei! ¡Ei! ¡Ei! ¡Non se confunda comigo, señora! Verá, eu entendo que haxa xente coma vostede que aínda lle garda fe ó conto ese da xustiza, pero un é como é e non vai cambiar por unha cousa destas. Eu non lle facilitaría o traballo ós madeiros, nin tan sequera para foder a estes dous lendias.
A SEÑORA ELEGANTE: (Dirixíndose a todos) ¡Vós eráde-los seus amigos! ¿Ides deixar que quede sen explicación a súa morte?
CHONCHONIÑA: Deixe o conto, señora. Se o rapaz morreu polo que eu penso, sabelo ou non, en nada a axudaría a alivia-las súas penas.
O SINATRA: Era o que nos faltaba, ser confidentes da policía.
O TIO SAM: Aquí, señora, a morte nunca lle foi moi dada a explicarse. Vén, sacódenos, e vaise.
...

30 de xullo de 2017

PERO GARCÍA BURGALÉS

PERO GARCÍA BURGALÉS

Ja eu non hei oimais por que temer
nulha ren Deus, ca ben sei eu d'el ja
ca me non pode nunca mal fazer,
mentr'eu viver, pero gran poder ha,
pois que me cedo tolheu quanto ben
eu atendía no mund'e, por én,
sei eu ca me non pode mal fazer.

Ca tan boa senhor me foi tolher
qual el ja .no mundo non fará,
nen ja eno mundo par non pode haver;
e quen aquesta viu ja non veerá
tan mansa e tan fremosa e de bon sén,
ca esta non menguava nulha ren
de quanto ben dona devi'haver.

E pois tan bõa senhor fez morrer,
ja eu ben sei que me non fará mal;
e pois eu d'el non hei mal a prender,
e a gran coita que hei me non val
por ela, pois que mi a fez morrer Deus,
El se seja en poder de Judeus
como se viu ja outra vez prender!

E tod'homen que molher ben quiser,
e m'esto oír, e amen non disser,
nunca veja de quanto ama prazer!

29 de xullo de 2017

Inicio de O CAPITÁN HONARIO HARPPLAYER

O CAPITÁN HONARIO HARPPLAYER
Harry Harrison

As mans entrelazadas detrás das costas, apertando os dentes con furia impotente, o Capitán Honario Harpplayer medía de arriba abaixo o pequeno alcázar do Redundant, navío de guerra da Armada da súa Maxestade. Á súa vista e paciencia, a abatida flotilla francesa retornaba maltreita a porto, en farrapos as velas a mercé dos ventos, as vergas a remolque pola auga, pampos os cascos astillados alí onde o lume dos seus canóns fixese estalar o fráxil maderamen.
- Señor Shrub, mande dous brazos a proa, se me fai o favor - dixo - para que lle boten auga á vela maior. Coas velas molladas aumentaremos a nosa velocidade nun oitavo de nó, e así quizais podamos aínda dar alcance a esas ratas covardes.
- P-pero, señor - tartamudeó o estúpido primeiro oficial Shrub, amedrentado ante o pensamento de discrepar co seu adorado capitán -. Se continuamos sacando brazos das bombas, afundirémonos. Temos trece fendas en diferentes sitios por baixo da liña de flotación, e...
- Voto a bríos, señor! Impartín unha orde, non lle pedín que convoque a un debate. Faga inmediatamente o que se lle ordenou.

...

28 de xullo de 2017

Marilyn

Marilyn
M. Vázquez Montalbán

Algo funciona mal despois de millóns e millóns de anos da Creación, aquela auténtica chapuza elaborada con crueldade e desprezo de sexo, para que os mitos sigan sendo necesarios e xa non se autoxustifiquen pola Gran Ignorancia Orixinal. Ao contrario, os mitos contemporáneos baséanse na lucidez do mitómano escultor de ansiedades, e aí está o de Marilyn Monroe conmemorado corenta anos despois da súa morte, defunción censada, con día e hora, a diferenza da de Eurídice ou a de Cloe, mitos previos ao tempo histórico e non digamos xa ao informativo.
...

27 de xullo de 2017

Aforismos de Leonardo

290.- Todo corpo que se move con rapidez parece tinguir da súa propia cor a súa traxectoria. O lóstrego que rompe as nubes sombrías, aseméllase na rapidez do seu curso a unha culebra luminosa. Imprimide a un tizón un movemento circular, e aparecerá un círculo de lume. Este fenómeno resulta de que a impresión é máis rápida que o xuízo. Cando pasamos da claridade á sombra, esta parécenos máis escura, até tanto que o ollo perdese a impresión da claridade. 

26 de xullo de 2017

Aniversario de Antonio Machado

Antonio Machado Ruiz, nado en Sevilla o 26 de xullo de 1875 e finado en Collioure, Francia, o 22 de febreiro de 1939, foi un poeta español da xeración do 98.

CAMINANTE

Caminante, son tus huellas
el camino, y nada más;
caminante, no hay camino,
se hace camino al andar.
Al andar se hace camino,
y al volver la vista atrás
se ve la senda que nunca
se ha de volver a pisar.
Caminante, no hay camino,
sino estelas en la mar.

25 de xullo de 2017

As pirámides exipcias

As pirámides exipcias.

O fundador do IV dinastía, Snefru, mandou construír tres pirámides. A primeira delas, situada ao sur de Gizeh, pasou por diferentes etapas construtivas ata que se cubriu cada un dos seus lados por un plano liso. Esta forma piramidal tan característica responde simbólicamente á consolidación definitiva do rei como divindade.

Ademais, ideáronse varias construcións vinculadas á cámara sepulcral propiamente dita. En primeiro lugar o templo do val, situado xunto ao río; do val partía unha calzada que conducía ao templo funerario situado na parte oriental da pirámide. Desde entón estes elementos arquitectónicos incorporaríanse aos conxuntos funerarios.

As pirámides de Dahshur ilustran outros tanteos na procura dunha fórmula arquitectónica con función funeraria. Alí atópase a pirámide crebada, cuxos lados posúen dous ángulos de inclinación, e a pirámide modelo, a máis antiga das conservadas na actualidade, xa cos planos resoltos en forma triangular, aínda que os seus lados sexan isósceles e non equiláteros.

24 de xullo de 2017

Cita

Ata hoxe as máquinas non abreviaron unha hora o traballo dun só ser humano.

John Stuart Mill

23 de xullo de 2017

PERO DE ARMEA

PERO DE ARMEA

Donzela, quen-quer entendería
que vós mui fremosa parescedes;
se assí é, como vós dizedes,
no mundo vosso par non havía;
ha un que i vosso par houvesse:
quen a meu cuu concela posesse,
de parescer ben vencer-vos-ía.

Vós andades dizend'en concelho
que sobre todas parescedes ben;
e, con tod'esto, non vos vej'eu ren,
pero poedes branqu'e vermelho;
mais, sol que s'o meu cuu de si pague
e poser un pouco d'alvaiade,
reveer-s'-á convosco no espelho.

Donzela, vós sodes ben talhada,
se no talho erro non prendedes
ou en essa saia que vós tragedes;
e, pero sodes ben colorada,
quen ao meu cuu posesse orelhas
e lhi ben tingesse as sobrancelhas,
de parescer non vos devera nada.

22 de xullo de 2017

Inicio de O Funeral de John Mortonson

Ambrose Bierce
O Funeral de John Mortonson


John Mortonson morreu: o seu obituario fora lido e el deixara a escena.

O corpo descansaba nun fino cadaleito de mahogany cunha placa de cristal encaixada. Todos os axustes para o funeral foran tan ben dixitados que sen dúbida, se o defunto soubera, de seguro que os aprobara. O rostro, como se podía ver a través do cristal, non tiña aspecto de desagrado: perfilaba un tenue sorriso, coma se a morte non lle resultara dolorosa, non estando distorsionado máis aló do poder reparador do funebrero. Ás dúas da tarde os amigos foron citados para render o seu último tributo de respecto a aquel quen non tivera maior necesidade de amigos e de respecto. Os membros da súa familia foron pasando cada varios minutos á capela e choraron sobre os restos plácidos baixo o cristal. Isto non foi bo; non foi bo para John Mortonson; pero en presenza da morte a razón e a filosofía permanecen mudas.
...

21 de xullo de 2017

Inicio das ESTATUAS DA NOITE

Clark Ashton Smith
AS ESTATUAS DA NOITE

Limitadas por un horizonte afastado, que desde certo punto atópase moi remoto e parece fundido coa brillantez azul dun ceo metálico, contrastan o negro esplendor das súas formas marmóreas co insuperable resplandor do sol. Construídas no amencer dos tempos, por unha raza cuxas tumbas en forma de torre e cidades de altas cúpulas constitúen agora un só po co dos seus construtores nas lentas evolucións do deserto, permanecen en pé para contemplar os terribles amenceres postremeiros, que xorden noutros países, consumindo os veos da noite nas desolacións infinitas. Ao mesmo nivel
da luz, as súas ceños temibles conservan o orgullo dos reis Titánicos. Nos seus ollos de mirada pétrea, implacables e sen pálpebras, reflíctese a desesperación de quen contemplaron o infinito durante demasiado tempo.

...

20 de xullo de 2017

Aforismos de Leonardo

289.- Así como un corpo que se move con lentitude en sentido contrario á súa tendencia natural vólvese despois en tanto máis empuxe, mentres que aquel que retorna tras frecuentes pero breves percorridos adquire pouco empuxe en cada intervalo, así tamén o estudo dunha mesma materia, feito con longos intervalos de tempo, permite ao xuízo facerse máis perfecto e máis capaz de recoñecer os erros. O mesmo fai o ollo do pintor para criticar a súa obra. 

19 de xullo de 2017

Inicio de O Asasino - Stephen King

O Asasino
Stephen King
 
Repentinamente espertouse sobresaltado, e deuse conta que non sabía quen era, nin que estaba a facer aí, nunha fábrica de municións. Non podía lembrar o seu nome nin que estivera facendo antes. Non podía lembrar nada.
 
A fábrica era enorme, con liñas de ensamblaxe, cintas transportadoras e co son das partes que estaban a ser ensambladas.
 
Tomou un dos revólveres terminados desde unha caixa onde estaban a ser, automaticamente, empaquetados. Evidentemente estivera operando na máquina, pero agora estaba parada.

Recolleu o revólver como algo moi natural. Camiñou lentamente cara ao outro lado da fábrica, ao longo das ramplas de vixilancia. Alí había outro home empaquetando balas.

...

18 de xullo de 2017

A sala hipóstila

A sala hipóstila.

A sala hipóstila é un dos espazos orixinais con maiores logros artísticos pola beleza e variedade das súas columnas. No complexo de Djoser atópanse formas de columnas, que perdurarán na arquitectura de todos os períodos históricos, como as que se achan encostadas aos muros do edificio ao lado norte, que imitan os talos de papiros con fustes de sección triangular e capiteis acampanados. Dentro do recinto hai un conxunto de patios, a modo de prazas, a ambos os dous lados da pirámide.

No lado sur, o patio máis grande está concibido para celebrar a carreira ritual do faraón na que demostra aos seus súbditos que aínda está en plena forma e ten enerxía para prolongar o seu mandato.

Dentro do patio, situados nos dous extremos do eixo lonxitudinal, hai varias construcións: no norte, un pequeno altar con rampla e un templo; no sur, un edificio con planta en forma de B. A pirámide graduada, construída para acubillar o ka do rei, non é senón unha superposición de seis mastabas para dar maior monumentalidade e gardar unha proporción de escala harmónica fronte á gran muralla. Con posterioridade, enchéronse os ocos entre as diferentes terrazas, dando orixe á forma característica das pirámides. Baixo a pirámide atópase a cámara sepulcral, na que se gardaba o sarcófago e o axuar funerario, con outras cámaras adxacentes unidas por un corredor laberíntico.

17 de xullo de 2017

Cita

Calquera cousa que sufoque a individualidade é despotismo, chámese como se chame.

John Stuart Mill

16 de xullo de 2017

PERO DE AMBROA

PERO DE AMBROA

Pero d'Armea, quando composestes
o vosso cuu, que tan ben parescesse,
e lhi revol e concela posestes,
que donzela de parescer vencesse,
e sobrancelhas lhi fostes põer,
tod'est', amigo, soubestes perder
polos narizes, que lhi non posestes.

E, Don Pedro, põede-lh'os narizes,
ca vos conselh'eu o melhor que posso;
e matarei uu par de perdizes,
que atán bel cuu com'esse vosso,
aínda que o home queira buscar,
que o non possan en toda a terra achar
de San Fagundo ata San Felizes.


E, Don Pedro, os beiços lh'er põede
a esse cuu, que é tan ben barvado,
e o granhón ben feito lhi fazede
e faredes o cuu ben arrufado;
e punhade logo de o encobrir,
ca, se vejo Fernand'Escalho vir,
sodes solteiro, e seredes casado.

15 de xullo de 2017

Inicio de Franz

Franz
M. VÁZQUEZ MONTALBÁN

O home é o que come e o que le, dixeron Aristóteles e Pepe Carvalho, en estraña coincidencia por encima dos séculos. E se alguén inventase unha máquina para detectar de que sustancia están feitas as emocións fundamentais de varias xeracións de españois aparecería o TBO como medio de comunicación orgánico, urdidor de ideoloxías e propostas de acción, algo así como Pravda ou Abc, pero con diferentes obxectivos. Un dos máis singulares protagonistas do TBO era o profesor Franz de Copenhague, pseudónimo dun técnico catalán, o señor Ramón Sabatés, o único concidadán que sen facer caso das consignas de Unamuno, estivo a inventar sistematicamente ao longo de máis de 50 anos e ofreceu as súas fazañas imaxinativas a millóns de nenos e adolescentes.
...

13 de xullo de 2017

Aforismos de Leonardo

288.- A pupila do ollo, en pleno aire, cambia de dimensión a cada grao do movemento solar, e coas variedades da pupila prodúcese unha variación na penetración visual do mesmo obxecto, aínda que a comparación dos obxectos que nos rodea impídanos frecuentemente descubrir eses cambios no obxecto que miramos. 

11 de xullo de 2017

O primeiro gran recinto funerario

O primeiro gran recinto funerario.

Construído por Imhotep para albergar a tumba de faraón Djoser -fundador do III dinastía- este gran recinto funerario acollía nun só conxunto todos os edificios e salas necesarios para celebrar os rituais que tiñan lugar para continuar a vida máis aló da morte.

Trátase da primeira vez en que a idea de vida eterna atopa tradución arquitectónica.

Así, moitas das solucións adoptadas serviron de modelo para as construcións funerarias posteriores. O rei Djoser conseguiu imporse sobre o clero e organizar unha política centralizada, de carácter absolutista, sobre todo o territorio exipcio. Impuxo a adopción do culto ao Sol, Ra, con superioridade total sobre os demais deuses. A divinización do monarca transformouse. O rei xa non era fillo ou representante do deus, senón parte da mesma divindade.

O conxunto arquitectónico é un recinto rectangular, rodeado por un perímetro de muralla de dous quilómetros. Encerra no seu interior unha pirámide graduada xunto a outras edificacións que acollían as salas cerimoniais e os almacéns, así como un conxunto de tumbas. A muralla, de dez metros de altura, presenta en todo o seu percorrido acanaladuras verticais de ángulos rectos, que son a transcrición en pedra calcaria dos muros realizados con ladrillos de adobe de épocas anteriores. Ten catorce portas falsas e unha única verdadeira, de pequenas dimensións. A través dela accédese a un corredor estreito, pasadizo procesional, polo que se penetra nunha sala cuberta, que consta de tres naves separadas por columnas acanaladas.

As columnas transcriben en pedra canas que constituían os soportes nas construcións predinásticas. A nave central é máis elevada que as laterais, o que permite a abertura de pequenos vans para a entrada de luz natural. Nas naves laterais as columnas están encostadas á parede, xa que nas primeiras construcións os exipcios non adoptaron as posibilidades da sustentación libre. Por ese motivo as columnas teñen unha función simbólica e non tectónica.

10 de xullo de 2017

Citas

O valor dunha nación non é outra cousa que o valor dos individuos que a compoñen.

John Stuart Mill

9 de xullo de 2017

PERO DE AMBROA

PERO DE AMBROA


O que Balteira ora quer vingar
das deshonras que no mundo prendeu,
se ben fezer, non dev'a começar
en mí, que ando por ela sandeu,
mais começ'ant'en reino de León,
u pres deshonras de quantos i son,
que lh'as deshonras non queren peitar.

Ca en Castela foi-a deshonrar
muito mal home, que non entendeu
o que fazía, nen soube catar
quan muit'a dona per esto perdeu;
e quen a vinga fezer con razón
destes-la vingue, ca en sa prison
and'eu e dela non m'hei d'emparar.

E os mouros pense de os matar,
ca de todos gran deshonra colheu
no corpo, ca non en outro logar;
e outro tal deshonra recebeu
dos máis que ha no reino d'Aragón;
e deste-la vingu'el, ca de min non,
pois ha sabor de lhi vingança dar.

8 de xullo de 2017

Inicio de 2.000.000

2.000.000
M. VÁZQUEZ MONTALBÁN

Os pobos ás veces votan a Hitler ou a Berlusconi porque se cansan de que a realidade non se corresponda co desexo e só quede a esperanza da chegada dun circo, o que sexa, para que as xentes, por fin, poidan verlle o cu á deusa, é dicir, á elefanta. Máis de dous millóns de italianos rexeitaron na rúa ao renacido terrorismo das Brigadas Vermellas e a Berlusconi, ao que xa se lle viu case todo. E ao rexeitar ao terrorismo condenan aquel escuro, tráxico ruído que nos anos setenta impediu o compromiso histórico polo procedemento de asasinar a Aldo Moro e deixar así á Democracia Cristiá máis preto da Mafia que de Cristo, ao Partido Comunista entre o sorpasso e a nada e a todo un país a punto para que unha coalición de aventureiros, racistas económicos e posfascistas acabasen como vencedores obxectivos da guerra fría.
...

7 de xullo de 2017

Fragmento de Habitante Único, de Manuel Álvarez Torneiro

Manuel Álvarez Torneiro, naceu na Coruña o 7 de xullo de 1932, xornalista e poeta galego, gañou o Premio Nacional de Poesía en 2013.

AGRADECEMENTO

A ti, innomeable. 
A ti, de luz de cedo. 
A ti, sinal, ou libro, ou extravío. 
Fatón da tarde que non morre nunca. 
A ti, liña lentísima das aves. 
Cifra de sal e seda dos dormidos. 

...

6 de xullo de 2017

Aforismos de Leonardo

287.- Neste caso, a natureza velou en defensa da facultade visual; cando a ofende unha luz excesiva, restrinxindo a pupila do ollo; e agrandándoa, ao contrario, cando a escuridade de diversos graos a molesta, como se faría coa abertura dunha bolsa. E a natureza procede como o que, recibindo demasiada luz na súa habitación, pecha a medías a súa xanela, máis ou menos, segundo a necesidade; e ábrea completamente cando chega a noite, para poder ver mellor dentro do seu cuarto. E usa aquí a natureza dunha continua adaptación da pupila, a proporción de claridade ou escuridade que penetra no ollo.

5 de xullo de 2017

IV CORUÑA EN SEPIA

A foto non corresponde ao municipio, pero non está moi lonxe.
Por primeira vez unha fotografía desta actividade sae fora.
Onde é?

4 de xullo de 2017

As mastabas

As mastabas

A partir da III dinastía construíuse a necrópole de Saqqarah ou Sakkara, ao oeste da cidade de Menfis, no Delta, onde estaban enterrados os altos funcionarios. Implantouse entón a mastaba como modelo de tumba, aumentando progresivamente o tamaño e a complexidade. As mastabas son sepulturas escavadas no chan rochoso, sobre as que se constrúe unha sala con muros de ladrillo en noiro, decorados no seu interior con baixorelevos. En xeral constaban de dúas zonas independentes, unha capela funeraria e unha cámara sepulcral. Debaixo da capela situábase a cámara funeraria que, posteriormente, incorporouse ao interior. Ao ser un espazo subterráneo, o acceso á cámara sepulcral realizábase a través dun foso vertical, que atravesaba o túmulo de pedra e era cegado tras o enterramento. O sarcófago co axuar funerario e as ofrendas, indispensables para a vida de ultratumba do defunto, quedaban así protexidas.

Nos seus comezos a estrutura exterior da mastaba era totalmente maciza e a capela encostábase na parte oriental do túmulo. Cando esta quedou incorporada ao interior, a partir da III dinastía, a mastaba converteuse paulatinamente nunha edificación máis complexa. A cámara funeraria multiplicouse en diversas cámaras de ofrendas ata alcanzar un gran número de aposentos.

Nas proximidades das mastabas atopábanse outros cemiterios secundarios. Neles acháronse tumbas de serventes, que foron sacrificados para que seguisen servindo aos seus señores na outra vida. O maior número de mastabas agrúpase en Saqqarah e tamén Gizeh, aínda que no seu desenvolvemento histórico e tipolóxico non presentan unha morfoloxía única e existen múltiples variantes cunha estrutura similar.

A existencia de mastabas perpetúa mesmo despois da morte as diferenzas sociais existentes na sociedade exipcia. En contraste coas pobres construcións funerarias da maioría da poboación exipcia, as mastabas dos funcionarios de alto rango eran verdadeiras mansións funerarias con multitude de cámaras de culto, luxosamente decoradas con pinturas cubrindo os muros. Nelas relatábanse os títulos e dignidades que posuía o defunto e reproducíanse escenas da vida cotiá. Multiplicáronse tamén as estatuas do defunto, repartidas nas cámaras, para que os visitantes puidesen admiralas.

3 de xullo de 2017

Aristóteles

Nas argumentacións utilizamos as palabras en lugar das cousas porque non podemos dispor das cousas mesmas.

Aristóteles

2 de xullo de 2017

PERO DE AMBROA

PERO DE AMBROA

Maior García ést'homiziada,
que tanto guarda seu corpo, de pran,
que ja de noite nunca ela man,
como as outras, na súa pousada;
e guarda-se, ja nunca tanto vi:
ca, u man hoje, non marrá cras i,
des i, de noite, nunca dorme nada.

E, con todo esto, assí é custuiada,
que non pode home saber seu talán,
e en máis de cen logares a verán
deitar, mais pouco é i sa ficada;
e, u alberga, direi-vos o que faz:
nunca homen n.ún na casa jaz
que o a meos non cate ua vegada.

E anda-s'ela tan dessegurada,
come se nunca i prendesse afán;
non ést'assí, ca muitos vos dirán
que ben mil vezes lhe meten ciada,
e non a pode nulh'homen colher
na mão, se i a non acha jazer,
ou quando'sté, ou quando é levantada.

E non a poderá homen achar
senón quando se quiser levantar,
ou ao serão ou aa madrugada?

1 de xullo de 2017

Inicio de A Musa de Hyperborea

Smith, Clark Ashton
A Musa de Hyperborea

Demasiado lonxe queda o seu pálido e mortal rostro, e demasiado remotas as neves do seu peito letal como para que os meus ollos poidan contemplalos xamais. Pero hai veces en que me chega o seu murmuro, como un xeado vento de ultratumba, debilitado despois de atravesar os golfos que separan aos mundos, e que xurdiu  sobre os últimos horizontes de desertos rodeados de xeo. E fálame nun idioma que nunca ouvín, pero que sempre coñecín; e fálame de cousas mortais e de cousas marabillosas, fóra do alcance dos desexos estáticos do amor. 
...

30 de xuño de 2017

IV CORUÑA EN SEPIA

O entorno cambiou moito pero algunha construcción, ainda que moi modificada, permanece.

29 de xuño de 2017

Aforismos de Leonardo

286.- A pupila do ollo cambia tantas veces de tamaño cantas son as variedades de claridade ou escuridade dos obxectos que se lle pon diante. 

27 de xuño de 2017

Fragmento de Males de Cabeza

Un texto de Francisco Alonso Villaverde, nado en Vigo o 27 de xuño de 1963, escritor galego.

O fareiro

O fareiro, na súa soidade, nunca estaba tranquilo. Miraba para aquel mar que odiaba con toda a súa alma e deprimíase. Tiña demasiado tempo para pensar e moi poucas cousas que facer. De todos os xeitos, o sentimento de incomunicación que o atenazara había anos xa non planaba sobre el coma unha banda de corvos negros, pois agora ía xantar e durmir á casa a diario. No faro, a maior parte do tempo ocupábao en ler novelas de ciencia-ficción, as únicas que o distraían e lle facían algo de chiste. Unha vez por mes quedaba a pasar a noite alí —iso era o que máis lle custaba-, vixiando o sistema de funcionamento da lanterna. Por veces botaba unha cabezadiña, por veces deixábase engaiolar mirando, apampanado, a distancia á que chegaba o potente chorro de luz do faro, e por veces entretíñase escoitando a radio, aínda que a esas horas o único que poñían era música e, a iso das catro, o programa Almas Perdidas. Non era que lle entusiasmase, e de feito escoitábao con certa desidia, porque non o convencían os temas empalagosos que a locutora trataba, pero tíñalle certo morbo pois estaba seguro de que detrás daquela voz melodiosa debía agacharse un apetecible corpo de azucre.
...

26 de xuño de 2017

25 de xuño de 2017

Poesías galegas, por Jorge Núñez Rodríguez - 6

6. IVÁN

Iván
Iván
Iván
A daga
Iván
A dacha fica abandonada
Iván
Sangue rubio xunto ó pozo
Iván
Barro e auga sucia
Iván
O estrondo das bombas
Iván
Fogo fatuo no pantano
Iván
Pisadas nas ruínas
Iván
Executado
Iván
Un neno nunha praia
Iván
Iván
Iván


Dedicado ó director Andréi Tarkovski e á película "A Infancia de Iván".

por Jorge Núñez Rodríguez, a 25 de xuño de 2017.

24 de xuño de 2017

Cantiga de San Xoan

Décheme unha pera parda
e unha mazán xuaniña,
déchemas pola ventana;
Deus cho pague, queridiña.

22 de xuño de 2017

Aforismos de Leonardo

285.- Escribe na túa ANATOMÍA como en tan pequeno, espazo a imaxe que se forma no ollo pode renacer e recomporse na súa dilatación. 

20 de xuño de 2017

Construcións funerarias: primeiras manifestacións da arquitectura exipcia.

Construcións funerarias: primeiras manifestacións da arquitectura exipcia

As tumbas das primeiras dinastías atópanse en Abydos. Son tumbas de madeira e ladrillo escavadas en fosos que teñen falsa bóveda de pedra. A estas construcións engádense cámaras para colocar as ofrendas e o axuar funerario, composto de numerosos e variados artigos: armas, vaixelas, ornamentos e espátulas talladas con formas animais. Ademais, inclúense alimentos (gran, cervexa, aceite) para atender ás necesidades do defunto.

O rei era o representante de todo o pobo, o intermediario entre os homes e os deuses. Se se garantía a supervivencia do rei, quedaba pois resgardada tamén a vida de todos os demais grupos e a continuidade, por tanto, do ciclo anual do Nilo co desbordamento das súas augas. Os ritos funerarios cobraron importancia a medida que os administradores e nobres desexaron ter tamén un enterramento semellante ao do rei, que lles asegurase a vida eterna. Esta é a orixe e desenvolvemento das mastabas, forma habitual da arquitectura funeraria das clases altas. Se nun principio os cemiterios estaban no interior das cidades, coa adopción do culto destinado á vida eterna, as mastabas agrupáronse formando rúas de trazado regular. Estas constituían auténticas cidades dos mortos afastadas do centro urbano. Ao mesmo tempo, cristalizaron tres principios que rexerían no futuro as prácticas funerarias e que se manterían inalterables ao longo de toda a historia de Exipto: o mantemento permanente do corpo do defunto, a necesidade de que o material da sepultura fose imperecedero e a alimentación do ka para que este puidese subsistir.